|
| meDigitaal |
meDigitaal
Vervolg |
| Op
deze pagina: Linux en OSS Opdrachtregelplezier openSUSE 11.0 Boot-thema's voor openSUSE & KDE Wie is de beste? De profetische stem van Linux Archief: Een virusscanner voor Linux |
meDigitaal Vervolg Op deze pagina vind je de uitvoerige versies van onderdelen op de meDigitaal hoofdpagina. Om verder te surfen op de website moet je eerst teruggaan naar meDigitaal. |
| Linux
en Open Source Software (OSS) First published 15/04/2008
Updated 10/09/2008 Een van de prachtige resultaten van deze beweging voor vrij gedeelde software is Linux, oorspronkelijk geschreven als een besturingssysteem voor PC's, maar inmiddels bruikbaar voor vrijwel alles dat op een microchip draait. In dezelfde beweging is er een enorme stroom aan open source toepassingen beschikbaar gekomen, vaak voor Linux platforms, maar evengoed voor Windows of Mac. Al deze weelde heeft meer dan genoeg te bieden voor kantoorgebruik, educatie, multimedia, mobile computing en zelfs computerspelen. |
|
   |
Intermezzo voor newbies
(*overslaan indien niet van toepassing): een mini-cursus in computerarchitectuur voor leken.
Linux is dus een verbinding tussen hardware en toepassingen. Maar onthoud dat geen van de drie lagen zonder de andere twee kan. Er is een voortdurend en druk verkeer in twee richtingen. |
| Je eigen computer? Als je een nieuwe computer koopt, gebeurt er iets merkwaardigs. Je betaalt bij de kassa en wordt de trotse eigenaar van alle brokken, bytes en toebehoren in die zoemende kast. Maar helaas, dat is slechts de eerste laag en zonder besturingssysteem en toepassingen, de tweede en derde laag, zoemt er helemaal niets. Gelukkig toeval, dat was al voor je geïnstalleerd. Je betaalde daar ook voor. Maar... als je de gebruikerslicentie (EULA) zorgvuldig leest, zul je ontdekken dat je niet de eigenaar bent geworden van besturingssysteem en toepassingen. Je betaalde voor het gebruik van de software en het is je ten strengste verboden er ook maar iets aan te veranderen of zelfs maar onder de motorkap te kijken hoe het werkt. De broncode is absoluut gesloten en exclusief bezit van de firma. Gewoonlijk komt het met een 'garantie' dat alles netjes zal werken gedurende de eerste 90 dagen, op voorwaarde dat je helemaal niets verandert aan je systeem. Dus zodra je een paar documenten hebt geproduceerd en opgeslagen, je email hebt gecheckt en die handige virusscanner hebt geïnstalleerd, moet je maar afwachten wat die garantie nog waard is. Ik zou dat een rotstreek willen noemen. Maar zijn niet alle bedrijven klantgericht bezig tegenwoordig? Alles wat je hoeft te doen is bij de kassa gewoon zeggen dat je de hardware graag koopt, maar dat de software er niet bijhoeft. Toch? Het is tenslotte niet zo moeilijk om zelf een besturingssysteem en je favoriete toepassingen te installeren. Nou... dat is mogelijk, maar de kans is groot dat je met lege handen buiten staat. Het is de hele bundel of niets. Vrije markt in tegenstelling tot vrije keuze. Goed, je hebt deze geen-keuze-optie genomen. Je nieuwe computer is veilig geïnstalleerd en zoemt er lustig op los. Nu ben je toevallig een van die mensen met eigen wensen voor de toepassingen. Misschien wil je wat functies erbij of eraf, misschien wil je een beter of mooier uiterlijk, of wellicht zou het handig zijn als toepassingen beter konden samenwerken. Als je een programmeur was, kon je zelf iets maken. Helaas, dat is een absolute onmogelijkheid. De EULA verbiedt immers elke verandering. Als je iets verandert, word je een hacker, zoiets als een staatsvijand... Als je zelf (net als ik) iemand bent die geen idee heeft hoe te programmeren, dan nog zouden anderen de aanpassingen kunnen maken die jij graag zou gebruiken. Maar zolang software exclusief bezit van bedrijven blijft, kun je dat vergeten. Zoals Henry Ford ooit zei, 'Ze kunnen mijn auto's in elke kleur krijgen, als het maar zwart is.' |
|
 |
Wat is het alternatief? In de eerste plaats een besturingssysteem dat het de gebruikers mogelijk maakt de dingen zoveel mogelijk te organiseren zoals ze zelf willen. Niet 'what you see is what you get' (WYSIWYG), maar 'what you get is what you want' (WYGIWYW). In dat geval doe je alles uiteraard op eigen risico, dus als je niet weet wat je doet, doe het dan niet. Maar het simpele feit dat de dingen kunnen worden veranderd opent een wereld aan mogelijkheden. Linux is zo'n open source besturingssysteem. Het logo is Tux, de pinguin. Op Linux draait een enorme hoeveelheid vrije software (Open Source Software of OSS), waarvan het merendeel komt met enige versie van de GNU Public License. |
 |
Tweede intermezzo
(*niet overslaan, er zou nieuws in kunnen zitten).
|
| Waarom Linux? Maar goed, jij bent gewoon een gemiddelde gebruiker. Waarom zou je overstappen op Linux? Wat is het voordeel? In de eerste plaats dat je je computer gladjes en gemakkelijk kunt laten draaien zonder ook maar iets te betalen dat in de buurt komt van wat Microsoft of Apple berekenen. En voor hetzelfde geld krijg je er al die prachtige toepassingen bij die al in je distributie zijn opgenomen, waaronder office suites, internettoepassingen, multimedia-software, grafische programma's, spelletjes etc. Eigenlijk is er voor alles wat je onder Windows kunt doen een gratis OSS alternatief van gelijke of betere kwaliteit. En is er een specifieke Windows-toepassing die je echt nodig hebt, dan kun je die vaak met Wine ook onder Linux draaien. Er zijn nog wat problemen met specifieke hardware (bv. sommige scanners), maar elke maand komen er nieuwe stuurprogramma's ('drivers') bij en fabrikanten beginnen nu serieus in de richting van Linux te kijken om kosten te kunnen besparen. De vraag is zelden 'kan ik dat doen onder Linux?' maar eerder 'welke toepassing zal ik deze keer eens kiezen?' En mocht je willen (leren) programmeren, dan is Linux zeker jouw platform. |
|
 |
Overheden
in Duitsland
en Frankrijk zijn al jaren bezig een substantieel deel van hun servers
en PCs te migreren naar Linux en OSS. De belangrijkste argumenten zijn
kostenbesparing, veiligheid, stabiliteit en keuzevrijheid. China, de
grootste markt ter wereld, legt een zware nadruk op Linux en OSS. Om
minder draagkrachtige landen te voorzien van bruikbare computers is er
het One
Laptop per Child Project, dat een technisch vernieuwend
ontwerp laat draaien op Linux. Discussies tussen Windows and Linux aanhangers of fans van open source tegenover closed source zijn berucht en moeilijk neutraal te beschrijven. Het bewijst waarschijnlijk dat sommige computerwetenschap eerder religieus is... Samenvattend zijn de voordelen van een Linux-systeem: - alle software is vrij - wat betekent dat je er niet voor hoeft te betalen (mag wel) - en: je bent vrij om het uit te breiden of te verbeteren - Linux is zeer stabiel en veilig (geen virussen) - Linux is buitengewoon goed in multitasking and netwerkbeheer - de hoeveelheid vrije software breidt zich maandelijks uit - en iedere gebruiker kan het eigen systeem geeheel naar smaak aanpassen. |
       |
Kijk eens rond Wil je eens rondkijken in de Linux-wereld? Wees vantevoren gewaarschuwd: de hoeveelheid informatie is enorm. Begin met een algemene pagina, kijk dan eens bij verschillende distributies (Ubuntu, Debian, openSUSE, Gentoo, Fedora, Mandriva, Slackware), lees een tijdschrift. Of je kunt Linux een keer proberen vanaf een Knoppix Live-CD, dat absoluut niets aan je bestaande PC-systeem zal veranderen. Nieuwe computers met Linux voorgeïnstalleerd (inplaats van het Andere Besturingssysteem) beginnen te komen. Dell ziet het licht al een beetje met Ubuntu op een PC en een laptop. De Asus Eee-PC was een interessant en betaalbaar nieuw ontwerp draaiend op Linux (helaas in 2009 weer in het M$-gareel gedrongen, maar je kunt er eenvoudig Ubuntu opzetten). De ouwe grote jongens zoals IBM (Lenovo) of Hewlett-Packard beginnen voorzichtig Linux te gebruiken. Aan deze kant van de Noordzee levert DNUK alles van een desktop tot een compleet netwerk met een Linux-distro naar keuze. Maar je kunt ook gewoon een computer zonder besturingssysteem kopen en zelf een Linux-distributie installeren. Alles installeert net zo eenvoudig als Windows, met als bijkomend voordeel dat je dan ook meteen al je toepassingen meeneemt. Veel plezier! Naar boven |
| Opdrachtregelplezier OPMERKING: Ik werk met openSUSE 10.2 en de toepassingen die te vinden zijn in de bijbehorende repositories. In principe is de opdrachtregel gelijk in alle distributies, maar gebruik vooral je eigen gezonde verstand wanneer iets een beetje anders lijkt als hieronder beschreven wordt. |
|
 |
Handmatig software
installeren First published 15/04/2008
Soms is er geen gecompileerd pakket beschikbaar voor een toepassing, zoals een RPM of een DEB. In plaats daarvan krijg je een gecomprimeerd archief met broncode ('source'), ook wel 'tarball' genoemd. Dat kun je zien aan de extensies: tar.gz of tar.bz2. Wat nu? Aannemend dat de tarball gemaakt is volgens de regels, doe je het volgende. 1. Pak het archief uit in de (tijdelijke) directory waar je het hebt bewaard:
(voor een tar.gz:)
tar
-xzvf [volledige_naam_van_tarball]
(voor een tar.bz2:) tar -xjvf [volledige_naam_van_tarball] TIP 1: Als je meer wilt weten over de mogelijke opties voor tar, type dan tar --help | less
TIP 2: Gewoonlijk is er in het uitgepakte archief een bestand als README of INSTALL te vinden. Lees dat voordat je verder gaat! Waarschijnlijk staat er informatie in die je hebben moet. Mogelijk kun je zelfs alle goede raad hieronder meteen overslaan... 2. Configuur, compileer en installeer de broncode vanuit de uitgepakte directory. Je kunt alle opdrachten in één regel zetten (met && en sudo), maar ik doe het liever stap voor stap voor het geval er onderweg iets fout gaat. Dat kan zeker gebeuren. Lees in dat geval de foutmeldingen zorgvuldig door en zie of je daaruit kunt opmaken hoe het probleem te verhelpen is.
cd
[pad_naar_uitgepakte_broncode]
./configure
make
su (je wordt gevraagd om het root
password)
make install Dat zou moeten werken. Als alles goed is gegaan, kun je nu de directory met uitgepakte broncode verwijderen. Naar boven |
 |
Backups
maken First published 15/04/2008
Updated 14/05/2008 Ik ben een backup-neuroot. Daar is natuurlijk een reden voor. Jaren geleden, als kersvers student-assistent bij de Afdeling Kerkgeschiedenis in Kampen, was een van mijn eerste akties het verwijderen van het bestand waaraan de hele projectgroep twee jaar gewerkt had. Dat was 1000 pagina's tekst en we werkten nog met DOS 5 - zonder prullenbak, weet je nog? En de voltallige wetenschappelijke staf verkeerde in zalige onwetendheid omtrent het begrip 'backup'. Gelukkig kende iemand het nieuwe commando 'undelete'. God bestaat! Sindsdien heb ik altijd fanatiek gebackupt en dat heeft mij meer dan eens gered. Op mijn computer maak ik zeer frequent een backup van mijn home directory naar een tweede harde schijf en (tenminste) eenmaal per week backup ik die backup naar een externe harde schijf. In mijn Windows-dagen heb ik diverse backup-programma's gebruikt, waaronder de inheemse van Windows zelf. Die laatste waren meestal hopeloos, sommige freeware tooltjes verbruikten alle bronnen en lieten het systeem bijna vastlopen. En om automatisch backups te kunnen maken, moest er uiteraard elk jaar weer betaald worden. Hoe sprong mijn hart hoog op in mij toen ik naar Linux overstapte: dat weet al wat ik nodig heb, nog voor ik erom vraag... Goed, hoe maak je een backup? Er zijn diverse hulpmiddelen, maar ik heb een voorkeur voor rsync. Je typt eenvoudig 'rsync' op de opdrachtregel om het te starten. Het synchroniseert directories of bestanden tussen verschillende partities of verschillende computers in een netwerk. Je kunt het gebruiken voor lokale backups, maar ook om een doel op afstand, bijvoorbeeld je webserver, up-to-date te houden. Om de rsync-opties te ontdekken type: rsync --help | less
Een voorbeeld hoe je een backup maakt van je home directory naar een andere lokatie (type alles op dezelfde regel): rsync
-r -t -p -o -g -v --progress --delete -u --modify-window=1
[volledig_pad_naar_home_directory] [volledig_pad_naar_backup_directory]
Denk erom dat je een pad afsluit met een slash ('/') wanneer het laatste deel een directory aangeeft, maar type geen slash als het pad eindigt met een bestandsnaam. Lees de helpinformatie om uit te vlassen wat alle opties doen. In stijl doe je dat zo: man rsync
(en om af te sluiten:) q Als je weet hoe je een cron-tab aanmaakt, kun je de hele opdracht daarheen kopiëren en cron zal het voortaan automatisch voor je uitvoeren. Waarschuwing: een backup maken van een grote home directory zal voor 1-2 minuten een maximale aanslag op je bronnen doen, afhankelijk van je hardware. Linux zal voorkomen dat je systeem vastloopt, maar andere toepassingen zullen even traag lopen. |
 |
Luie methode Er is nog een manier om rsync makkelijk te maken: installeer en gebruik grsync. Dat is een grafische schil voor rsync. Het bespaart je een hoop getyp en je kunt de opdrachten bewaren als sessies. Naar boven |
 |
openSUSE 11.0 First published 21/11/2008
En wat zijn dan de eigenaardigheden van openSUSE 11.0? Nou, de meeste zaken draaien net zo goed of beter als ze deden op eerdere versies; sommige dingen vragen wat extra aandacht; een paar dingen doen niet wat je zou verwachten. En er zijn altijd een paar puzzeltjes. Pluspunten Er zijn behoorlijk wat pluspunten in vergelijking met voorgaande versies. De systeemstart is fors verbeterd. openSUSE 11.0 draait gladjes en zeer stabiel en bij elke nieuwe update worden er weer een paar overgebleven bugs weggewerkt. De YaST Package Manager heeft een grote beurt gekregen en dat deed me besluiten die weer te gaan gebruiken. Op openSUSE 10.2 gebruikte ik Smart Package Manager, omdat die stukken sneller was dan de YaST tool en slimmer in het afhandelen van dependencies. Maar vanaf versie 11.0 is dat verleden tijd: repositories opzetten is echt heel simpel, want de meest gebruikte zijn al voorgeprogrammeerd. Gewoon aanvinken en het werkt. Ik denk ook dat de grafische prestaties zijn verbeterd met versie 11.0, maar technisch gesproken ben ik daar niet deskundig in. Sommige toepassingen lijken beter te draaien, maar dat kan toeval zijn. In ieder geval is Wine inmiddels volwassen geworden en het pleziert mij ook dat ik nu de HP Toolbox kan gebruiken. Oppassen! Toch zijn er een paar dingen om voor op te passen. De belangrijkste is de keuze tussen KDE 3.5 en KDE 4.0. Ik probeerde eerst de laatste. Dat ziet er indrukwekkend en veelbelovend uit, maar het is vooral nog werk in uitvoering. Veel toepassingen zijn er nog niet echt klaar voor. Ik begon al gauw te klungelen en besloot opnieuw te installeren met KDE 3.5, in afwachting van tenminste KDE versie 4.2 voordat ik dat nog eens probeer. Eerlijk gezegd is dat ook het advies van openSUSE. Maar zelfs als je kiest voor KDE 3.5, worden er toch nog onderdelen van KDE 4 geinstalleerd en ik denk dat dat sommige toepassingen in de war brengt. Bij het updaten van software ontdekte ik ook, dat van sommige toepassingen de nieuwste versies expliciet voor KDE 4 bestemd lijken, waardoor ze niet goed draaien als KDE 3.5 ook nog aanwezig is. Dat lijkt het geval te zijn met Krusader, KRename en RSI Break. Ze werken allemaal perfect, maar ik moest wel de versies blokkeren in YaST Package Manager. Een irritant punt is, dat KPilot weigert mijn palmOne Treo te herkennen. Ik heb het een en ander geprobeerd en wat rondgesurfd, maar ik heb het opgegeven. Misschien dat een uitgebreide zoektocht door de forums een oplossing verschaft, maar voorlopig synchroniseer ik de Treo op de andere computer, die nog op openSUSE 10.2 draait, en daarna synchroniseer ik Kontact via het thuisnetwerk. Kontact produceert trouwens geregeld foutmeldingen over 'lock files' bij het afsluiten van de computer. Bij het opnieuw opstarten is het euvel vrijwel altijd weer verholpen en ik moet alleen zo nu en dan oude 'lock files' verwijderen. Maar dit is niet exclusief een openSUSE 11.0 aangelegenheid, en ik neem aan dat de bug bekend is. Net als die waardoor KMail nieuwe berichten in de Inbox foutief benoemt, zodat KBiff het spoor bijster raakt... KlamAV blijft foutmeldingen produceren. Omdat het toch ook mijn systeem trager maakt en het niet essentieel is voor de veiligheid, heb ik het verwijderd. ClamAV werkt nog steeds en controleert inkomende en uitgaande email. Geen probleem dus. Puzzels En dan zijn er nog de kleine puzzels. Waarom verdween gFTP uit de repositories? OK, FileZilla is een mooi alternatief, maar ik was zo gewend aan gFTP's eenvoud. Hetzelfde voor Kooldock: ik was daar erg aan gehecht en miste het onmiddellijk. Goed, dat heb ik dus maar geinstalleerd vanaf broncode en nu kan ik weer genieten van dit Mac OSX-achtige hulpstuk. Naar boven |
      |
Boot-thema's
voor openSUSE & KDE First published 28/05/2008
Updated 21/11/2008 Je kunt het nodige aanpassen aan de grafische omgeving van het boot-proces. Helaas is informatie daarover moeilijk te vinden of gewoon verwarrend. Maar uiteindelijk heb ik uitgevlast hoe je het kunt doen en die kennis deel met plezier. Het is nogal een lang verhaal geworden. Hier volgt een korte samenvatting. Hoewel dit allemaal is gebaseerd op mijn eigen platform met openSUSE/KDE, zou het ook wel bruikbaar kunnen zijn voor andere Linux-gebruikers. Wellicht kunnen Windozers er zelfs iets van leren... Alles is getest en werkt voor openSUSE 10.2/11.0 en KDE 3.5.7/3.5.9. Boot-proces Wanneer je je computer aanzet zal automatisch de BIOS de basisconfiguratie van de hardware controleren. Daarna activeert het de bootloader, een klein stukje software dat partities en bestandssystemen controleert en weet waar een actief besturingssyteem te vinden is. Op zijn beurt zal dat de kernel starten, die je systeem verder opstart. Tenslotte zal de desktop manager je bureaublad openen. Afhankelijk van je hardware en hoeveel je verder hebt geïnstalleerd, kan dat bij elkaar een paar minuten duren. Grafische omgeving tijdens het opstarten En waarom zou je dan niet naar iets moois, iets nuttigs of iets grappigs kijken als je toch zit te wachten voor je aan het werk kunt? Iedere stap in het boot-proces heeft wel iets grafisch te bieden, hoewel dat, zolang de kernel niet volledig geladen is, tamelijk beperkt kan zijn. Maar als de desktop manager eenmaal start, kun je heel wat moois toevoegen. Dat vertraagt het opstarten natuurlijk wel een beetje, maar dat is weer minder erg als je iets aardigs hebt om te te bekijken... Toegegeven, dat is een cirkelredenering, maar wie heeft gezegd dat een computer een rationele machine is? In de 21e eeuw zijn we definitief geëvolueerd tot het niveau van de Homo Ludens, de spelende mens... Wat heb ik ermee gedaan? De afbeeldingen geven een indruk. Mijn BIOS heeft een aangepast logo (maar dat is niet de verdienste van Linux). En verder heb ik hoofdzakelijk mijn standaardbureaublad toegevoegd aan de diverse fasen van het opstartproces. In grijstinten zolang de X server nog niet in de lucht is, en in kleur vanaf het moment dat X Window gestart is. In een apart artikel (PDF, 1,1 MB, Engels, updated) leg ik in detail uit wat er gebeurt bij het opstarten, wat je kunt aanpassen en hoe je dat doet. Naar boven |
 |
Wie
is de beste? First published 26/10/2008
Updated 17/11/2009 'Wie is de beste' is een antiek spel, geworteld in het oude Germaanse heidendom. De oorlogszuchtige samenleving van Europa AD 100 is nog springlevend. We noemen het de westerse beschaving. Derhalve zijn er in de meest democratische omgeving, zoals die van de open source software (aka OSS) gemeenschap, nog steeds eindeloze gevechten over 'wie is de beste' strijdpunten. Wel eens iets gemerkt van de vetes tussen fans van Microsoft (aka M$) en Linux (aka Tux)? Die zijn oeverloos, bodemloos en vaak zinloos. Ik kan dus maar beter geen bijdrage leveren aan dit onnozele spelletje. In plaats daarvan leg ik graag uit waarom ik het liefst op een Linux platform werk. Wees eens positief, man! Linux legt uit Documentatie kan het zwakke punt zijn van een toepassing of een besturingssysteem. Jazeker, dat geldt ook voor Linux-programma's. Maar -- naast de manpages, infopages, helpteksten, handboeken en instructies die al dan niet bij de software horen, is er altijd nog die onuitputtelijke bron van de wijde Linux-gemeenschap. Dus zelfs als een bepaald projekt niet zo goed is in het geven van antwoorden, dan is er bijna altijd nog wel een andere manier om het op te zoeken. Elke distributie heeft een eigen Wiki, Community, Forum enz. The Linux Documentation Project, Google Linux Search, Linux Magazine, Linux HQ, Linux Questions en honderden andere websites geven aanvullende informatie. Er is zelfs zoveel informatie dat het al gauw een klus is om precies de relevante stukken eruit te lichten. In tegenstelling tot dat andere besturingssysteem waarbij je in het geheel niet geacht wordt onder de motorkap te kijken... Linux voorziet in al mijn noden Om te beginnen kun je precies die distributie kiezen die het beste past bij je voorkeuren, maar dan nog kun je die verder op maat maken, naar smaak aanpassen, afslanken, uitbreiden en wat niet al om het precies zo te krijgen als je het hebben wilt. Een uitgeklede installatie op oude hardware of een uitgebreide op een spelcomputer, een serverinstallatie zonder GUI omwille van veiligheid en snelheid, je eigen webportaal, Linux embedded enz. Na installatie kun je je systeem nog verder afstemmen en je bureaubladomgeving tot het laatste detail naar eigen smaak inrichten, als je wilt. Je kunt opstarten met een andere bootloader, een bureaubladomgeving kiezen bij het inloggen, heel gemakkelijk remote access opzetten, je systeem zo gesloten maken als de Nederlandse Bank, wat je maar wilt. In tegenstelling tot dat andere besturingssysteem dat je keuzemogelijkheden beperkt tot wat de fabrikant vindt dat je mag, terwijl het over het algemeen verre van veilig te maken is... Linux biedt 'console power' Het mag ouderwets lijken, maar in feite is het een enorme bijdrage aan de kracht en stabiliteit van het systeem: achter alles dat draait op een Linux-platform zit nog steeds de aloude opdrachtregel (de ouderen onder ons herinneren zich wellicht DOS nog), en de structuur is strikt modulair. Multitasking, netwerken, encryptie, beveiliging, permissies -- alle vitale processen en protocollen draaien onafhankelijk van de grafische omgeving. In tegenstelling tot dat andere besturingssysteem waar blauwe vensters vaste prik zijn en je je systeem steeds weer moet herstarten zodra je software installeert of bijwerkt... Linux beheert mijn software Een van de geneugten van het Linux-leven is de wijze waarop besturingssysteem en toepassingen worden geinstalleerd en bijgewerkt. Dat gaat allemaal met een en dezelfde package manager. Als je de repositories waarin gezocht moet worden eenmaal hebt ingesteld, kun je alles installeren, bijwerken of verwijderen vanuit die ene toepassing. Niet alleen het besturingssysteem, maar ook lettertypen, toepassingen, libraries, tooltjes enz. De pakketten zijn speciaal gebouwd voor jouw distro en dus hoef je je ook geen zorgen te maken om dependencies: de package manager regelt het voor je, of zegt het als iets gewoon niet kan. Mijn open SUSE 11.0 heeft de YaST Package Manager een grondige herziening gegeven, waardoor het echt heel simpel is om de repositories in te stellen, en het werkt een stuk sneller nu. De Ubuntu-varianten werken met Synaptec, dat zelfs nog makkelijker en sneller werkt, maar Smart is nog weer een andere package manager die gebruikt kan worden op een hele reeks distributies. En je kunt natuurlijk ook altijd nog installeren vanaf de opdrachtregel als er enkel een broncode-pakket beschikbaar is. In tegenstelling tot dat andere besturingssysteem dat enkel zichzelf kan bijwerken en niet al je toepassingen, waarvoor je dan weer een hele rij verschillende websites moet afzoeken... en weer betalen, natuurlijk... Linux heeft voor alles een oplossing Linux en de OSS gemeenschap hebben iets te bieden voor vrijwel alles wat je op je computer zou willen doen. Internet, email, kantoorwerk, boekhouden, grafisch werk, video, muziek, telefoon, messaging, groupware, netwerken, websites bouwen, databases, educatieve programma's, spelletjes, programmeren, beveiliging, systeembeheer -- het is allemaal vrij beschikbaar, vrij in de betekenis van gratis en in de betekenis van volledig openbaar. En zelfs als je niet buiten die ene toepassing kunt die er helaas alleen is voor dat andere besturingssysteem, dan kun je die vaak toch nog draaien met behulp van Wine. Of je kunt hardwarevirtualisatie gebruiken om een Windoze versie te laten draaien binnen je Linux-systeem. In tegenstelling tot dat andere besturingssysteem dat het zelfs vertikt om een ander besturingssysteem op je computer te herkennen en je steeds opnieuw laat betalen voor elke uitbreiding van je systeem... Linux is veilig Het systeem van permissies dat is ingebakken in de harde kern van ieder Linux- (of UNIX-) systeem, is al een heel veilig vertrekpunt. Vreemde software kan onmogelijk werken op jouw computer, tenzij je het expliciet toestaat. Je hebt dus geen virusscanner nodig -- ik heb er enkel een draaien voor de e-mail als een gebaar naar de Windoze-gebruikers naar wie ik berichten doorstuur. Ook de firewall op een Linux-systeem is in de kernel verankerd en is dus al aktief nog voor het netwerk in de lucht is. Spam filteren gaat net zo als bij Windoze (dus niet perfect). Desgewenst kun je tamelijk eenvoudig vele veiligheidsinstellingen aanpassen aan jouw wensen, bv. door de toegang tot toepassingen of bestanden voor bepaalde gebruikers te beperken. In tegenstelling tot dat andere besturingssysteem dat toegankelijk is voor iedereen met iets meer dan basiskennis en dat bovendien elk uitvoerbaar bestand automatisch in een oogwenk uitvoert... Goed, da's wel genoeg lof, denk ik. Wat zijn mijn favoriete toepassingen? Vooruit, alleen de belangrijkste: Konsole als
opdrachtregel-omgeving;
OpenOffice.org, vooral voor zijn vermogen om verschillende formaten te verwerken en om PDF's te maken; Scribus voor DTP (enigszins beperkt, maar zeker niet slechter dan Publisher); Kpdf om PDF's te lezen; Kontact als PIM, met KMail, KOrganizer, KAddressBook en Akregator; Basket voor losse notities; Amarok (met de lyrics scripts!) om muziek te spelen, liefst OGG, maar het eet uiteraard bijna alles; VideoLAN voor video (geen zorgen om versleutelde DVD's); Firefox, met Down Them All, FEBE, NoScript, Web Search Pro en Zotero als favoriete add-ons; FileZilla voor FTP-en met mijn webhost; Grip om CD's te rippen; KoverArtist om CD-hoesjes te maken; K3b om CD's & DVD's te branden en om audio-CD's te maken van MP3- of OGG-bestanden; Kooka voor rechtoe-rechtaan scannen (XSane geeft je volledige controle over elk detail; XScanImage houdt het midden, maar lijkt een een tikkie onbetrouwbaar); XnView voor eenvoudige grafische bewerkingen; Krita om bitmap-afbeeldingen te bewerken; Inkscape om vector-afbeeldingen te bewerken; digiKam om de foto's van mijn camera te beheren (veel makkelijker dan Canons eigen MS-software); ClamAV als virusscanner, met freshclam om automatisch te updaten; Kooldock, een eenvoudige doch voedzame Mac OS X dock kloon; Superkaramba om mijn bureaublad op te leuken; KeyTouch om mijn Cherry multimedia desktop aan te sturen; Kpilot om mijn palmOne Treo te synchroniseren met Kontact; Krusader voor bestandsbeheer, hoewel het nog lang niet kan wat Total Commander doet; Grsync (een frontend voor rsync) om backups te maken en te synchroniseren; KControl en YaST voor systeembeheertaken; RSIBreak om me elke 10 minuten te onderbreken en zo RSI tegen te gaan; Wine om BibleWorks en mijn VanDale woordenboeken te draaien; PySolFC als het enige spelletje dat ik speel; KStars om de sterren te leren kennen ('t is waar,WinStars 2 is een stuk uitgebreider); Kalzium om de beginselen van scheikunde nog eens te herhalen; KBiff om nieuwe e-mail te melden, KNemo om het netwerk in de gaten te houden, KGet voor snelle downloads, Klipper als klembordhulpje, en… Als ik zou willen chatten, VoIP of P2P gebruiken -- nee dus -- dan zijn er talloze toepassingen om uit te kiezen, en ook voor gaming is er veel meer mogelijk dan een simpel spelletje patience. Je zult begrepen hebben dat KDE mijn bureaubladbeheerder is. Totdat versie 4 voldoende uitontwikkeld is houd ik het bij versie 3.5. Ik heb GNOME eventjes geprobeerd, maar ach, Linus zegt dat KDE... en dus... -- hoewel hij zelf waarschijnlijk voornamelijk zonder GUI zal werken. In elk geval is KDE meer mijn smaak dan GNOME. En de grap is dat ik de tooltjes die het meest belangrijk zijn om mijn systeem gezond te houden nog niet eens genoemd heb. Dat komt gewoon omdat ik daar nooit naar hoef om te kijken. Ze draaien op de achtergrond en regelen automagisch vitale zaken als netwerk, firewall, encryptie, journaling, mounten/unmounten, multitasking, geluidssysteem, vensterbeheer enzovoorts. So, why don't YOU have a lot of fun today? Naar boven |
| De
profetische stem van Linux First published 23/11/2008
Updated 26/12/2008 Ik heb al uitgelegd waarom ik kies voor Linux. Alles wat ik daar zeg is waar, maar er is eigenlijk nog meer. Behalve alle praktische en rationele argumenten zit er iets achter het Linux-concept waarvan ik denk dat het de zwaarstwegende reden is om te kiezen voor dit besturingssysteem en ontwikkelplatform. Ethos en pathos Als het boegbeeld van open source software (OSS) past Linux veel beter bij de postmoderne cultuur waarvan wij allemaal deel uitmaken, dan de op Windows gebaseerde, beschermde producten die de IT-wereld hebben gemonopoliseerd en die volledig gefocust zijn op de controle van de gebruiker en de markt. Bill Gates laat dat duidelijk zien in zijn boek Business @ The Speed Of Thought: zijn 'digital nervous system' is strikt hierarchisch. Zoals Eric S. Raymond uitlegt, is deze traditionele, maar nog steeds dominante wijze van software produceren en gebruiken als het bouwen van een kathedraal, een enorm, centraal geleid project. Maar de wereld van vandaag verwijdert zich daarvan met rasse schreden en is veranderd in een wereldwijde bazar waar iedereen kan bijdragen en uitwisselen. Tot op zekere hoogte zal mijn redenering ethisch zijn, maar meer dan dat wil ik de principes achter Linux verkennen. Geen zorgen. Ik zal niet oeverloos tekeer gaan over goede en kwade softwarefabrikanten, en het wordt ook geen monomane evangelisatie voor OSS. Anderen kunnen dat beter dan ik. Meer dan in het ethos ben ik geinteresseerd in het pathos van OSS. Het ethos gaat over wat je wilt en kiest. Dat is uiteraard van belang, maar het kan ook nogal opportunistisch worden, of gewoon genegeerd worden. Het pathos gaat over dat waarvan je intuitief weet dat het het enig juiste is. Het is de profetische stem de onthult wat hoofdzaak is en wat bijzaak, welke kant het wel en niet op moet, wat waarheid is en wat ons bedriegt. Je kunt daarvoor proberen weg te lopen, maar als je eerlijk bent, kun je dat niet. Aha. Is het zelfs erger dan evangelisatie? Ik hoop van niet. Ik weet dat het niet erg Brits is om over Principes te praten, maar soms is dat gewoon nuttig. Ik weet ook dat Linus zelf waarschijnlijk het minst filosofisch is wanneer het gaat over het Doel van Linux, maar dat sluit niet uit dat anderen de zaak wat meer beschouwend kunnen benaderen. Er is tenslotte meer tussen hemel en aarde dan onze filosofie kan dromen. Download het hele opstel (PDF, 283 KB, Engels!). Naar boven |
English
text |
